Kenniswerkplaats Zingeving en Geestelijke Verzorging

In de Kenniswerkplaats Zingeving en Geestelijke Verzorging werken we samen aan één doel: goede zorg voor zingeving voor álle mensen in Nederland. We versterken en professionaliseren geestelijke verzorging thuis (GV Thuis) en zorg voor zingeving thuis (ZvZ Thuis). Dat doen we door kennis en ervaring te ontwikkelen, te delen en toe te passen – samen met professionals, vrijwilligers, opleiders en onderzoekers.
De Kenniswerkplaats wordt gesubsideerd door ZonMw, vanuit het programma 'Zingeving en Geestelijke Verzorging'.

Heb je een vraag of ben je ergens naar op zoek? Neem een kijkje op digitale ontwikkelplaats Kennisplein Zingeving!

Wie zijn er bij de Kenniswerkplaats Zingeving betrokken?

De Kenniswerkplaats is een samenwerking van acht partijen, aangevuld met een breed netwerk van professionals, onderzoekers en organisaties.

VGVZ - beroepsvereniging van geestelijk verzorgers
SKGV - kwaliteitsregister van geestelijk verzorgers
VSCL - vereniging samenwerkende centra voor levensvragen (CvL) - met 15 regionale CvL's
UCGV - universitair centrum voor geestelijke verzorging - met 6 universiteiten
Hbo LOO Theologie - landelijk opleidingsoverleg theologie - met 4 hogescholen
Hogeschool Viaa - inclusief afvaardiging vanuit zorg en welzijn
Verwey-Jonker Instituut - onafhankelijk wetenschappelijk onderzoeksinstituut
Universiteit voor Humanistiek - penvoerder van de Kenniswerkplaats

Deelprojecten waar de Kenniswerkplaats Zingeving aan werkt

Op dit moment werken we aan negen deelprojecten die zijn onderverdeeld in drie hoofdopgaven.
Per 1 september 2026 zijn deze projecten aangevuld met een versterking gericht op impact en borging.

1. Organisatie: positionering, profilering en professionele structuren

Deze deelprojecten richten zich op het versterken van de organisatorische basis van zingeving en geestelijke verzorging thuis. Een stevige structuur is nodig om kwaliteit, zichtbaarheid en continuïteit te waarborgen.

1.1 Versterkte positie en profiel van regionale organisaties: We ondersteunen Centra voor Levensvragen bij het ontwikkelen van een helder profiel, professionele werkwijzen en duurzame samenwerking in de regio. Dit omvat onder meer gezamenlijke visieontwikkeling, lerende cultuur en zichtbaarheid van hun maatschappelijke waarde.

1.2 Lerende cultuur in zorg en zingeving: We stimuleren een cultuur waarin professionals, vrijwilligers, onderzoekers en organisaties gezamenlijk leren, reflecteren en verbeteren. Dit doen we via kennismakelaars, leergemeenschappen, kennisdeling, praktijkgericht actieonderzoek en domeinoverstijgende samenwerking. Bekijk de actuele agenda op het Kennisplein Zingeving voor toegankelijke bijeenkomsten georganiseerd vanuit de Kenniswerkplaats en haar partners. Op het Kennisplein is ook plek om kennis te vinden, samen te werken en vragen te stellen.

1.3 Impactmeting: We brengen in kaart wat geestelijke verzorging thuis betekent voor cliënten, en hoe professionals samenwerking en nascholing waarderen. De opbrengsten worden gebruikt voor beleidsontwikkeling, positionering en onderbouwing richting financiers.

2. Professionals: scholing, deskundigheidsbevordering en beroepsontwikkeling

Deze deelprojecten richten zich op het versterken van de professionaliteit van geestelijk verzorgers, professionals in zorg en welzijn, en vrijwilligers die betrokken zijn bij zingevingszorg thuis. De aftrap vond plaats tijdens het Onderwijsfestival GV Thuis op 12 februari 2026.

2.1 Stimuleringsregeling Zinvol Trainen: We ondersteunen het scholingstraject voor geestelijk verzorgers voor het versterken van de didactische competenties. Hiermee staan zij sterker in het verzorgen van trainingen en nascholingen. Bekijk meer informatie op de website van Reliëf.

2.2 Intervisie rondom het verzorgen van scholingen: Het doel van de intervisie is bij geestelijk verzorgers het bevorderen van de kwaliteit van het onderwijs over zingeving en spiritualiteit. Lees meer op het Kennisplein Zingeving.

2.3 Stevige basistrainingen zorg voor zingeving: We bouwen verder aan kwalitatief goede en geaccrediteerde basistrainingen en trainingsmateriaal voor professionals in de regionale praktijk, zodat er een gedeelde basis ontstaat in werkwijze, kennis en taal rondom zingevingszorg.

2.4 Doorontwikkeling beroepsstandaard (VGVZ): We dragen bij aan de actualisering en implementatie van de beroepsstandaard voor geestelijk verzorgers. Dit draagt bij aan professionalisering, herkenbaarheid en positionering van het vak.

2.5 Zingeving in opleidingen zorg en welzijn (mbo - hbo - wo): Samen met onderwijsinstellingen werken we aan de structurele inbedding van zingevingszorg in zorg- en welzijnscurricula. We ontwikkelen materialen, formats en handreikingen voor opleidingen, en bevorderen interprofessioneel leren. Bekijk op het Kennisplein Zingeving de actuele toolkit voor het inbedden van zingevingszorg in opleidingen.

3. Doelgroepen: passende zorg voor specifieke groepen en interprofessioneel samenwerken

Deze projecten richten zich op mensen die te maken hebben met kwetsbaarheid, ziekte, ingrijpende levensgebeurtenissen of beperkte toegang tot zorg en samenleving. De focus ligt op samenwerking tussen geestelijke verzorging en zorg en welzijn in de regio.

3.1 Projecten voor specifieke doelgroepen: We ontwikkelen kennis en werkwijzen voor specifieke groepen, zoals ouderen, mensen in armoede, jongeren, mantelzorgers of mensen met beperkte toegang tot zorg. Deze projecten richten zich op wat passende zingevingszorg betekent voor verschillende contexten. Op dit moment worden op basis van de oproep projecten gevormd.

3.2 Leergemeenschappen met professionals, cliënten en onderzoekers: We bouwen en begeleiden leergemeenschappen waarin geestelijk verzorgers, POH-GGZ, verpleegkundigen, verzorgenden, sociaal werkers, cliënten en onderzoekers gezamenlijk leren. De nadruk ligt op gezamenlijke casuïstiek, werkwijzen en het versterken van netwerken rondom cliënten. Bekijk op het Kennisplein Zingeving een impressie van de leergemeenschap.

Alle opbrengsten van de deelprojecten worden ondergebracht in het Kennisplein Zingeving. We zorgen dat dit platform blijvend toegankelijk blijft, zodat kennis, ervaringen en samenwerkingen ook ná de projectperiode beschikbaar zijn.

Bezoek het Kennisplein Zingeving